Wouwse wolken
Voor het eerst aanschouwde ik ze in Wouw.
Het Angelusklokje mocht haar opkomst inluiden.
Want mijn ogen, zo dichtgeknepen voor het zonlicht.
Pas daarna zag ik ze vliegen in de lucht:
de watjes uit de oren van God.
Of waren het veertjes van engelen in de rui?
In New York loop ik de kathedrale kerk van Saint John the Divine binnen. Op een ereplaats boven een altaar staat deze crucifix gemaakt door kunstenaar Edwina Sandys. Opvallend zichtbaar; alleen in de vastentijd is dit kruisbeeld volgens oud gebruik afgedekt met een doek. Het is een eerbiedwaardige verschijning, deze zwarte vrouw aan het kruis. Haar beeld grift zich diep in mijn hart.
“Ecce Homo, zie de mens in deze mens” spreek ik uit wanneer ik me met deze Christus aan het kruis verbonden voel. Een kruisbeeld nodigt mij om mijzelf te herkennen in die mens van smarten. Het kan het besef oproepen dat ook iedere mens in zijn of haar leven lijden en dood, verdriet en onrecht meemaakt. Christus is lotgenoot van ieder die lijdt.
Ruim vier jaar werkte Robert Crumb aan een eigen interpretatie van het boek Genesis. Crumb werd bekend door zijn talrijke strips en stripfiguren (zoals Felix the Cat). In mijn puberteit wisselden we onderling de toen pikante stripboeken uit. Nu heb ik meer oog voor zijn sublieme tekentalent. Crumb wilde zo dicht mogelijk de originele (Engelse) bijbeltekst blijven. En zo heeft hij van Genesis een boeiend stripverhaal gemaakt.
De Verenigde Naties hebben 2 oktober uitgeroepen tot de internationale dag tegen het geweld. Deze dag omdat het de geboortedag is van Mahatma Gandhi. In zijn strijd voor onafhankelijkheid van India was hij tegen gewelddadig verzet. Met een nationale campagne van burgerlijke ongehoorzaamheid werd een einde gemaakt aan de Britse koloniale overheersing. Hij kreeg de eretitel mahatma, wat zoveel betekent als ‘grote ziel’.
Kon ik ooit een originele foto uitkiezen voor mijn woonkamer, dan zou het waarschijnlijk een werk van Francesca Woodman zijn. In het voorjaar liepen we door de wijk Trastevere in Rome, om bij te komen van alle museumbezoek. Naast een totaal vervallen pand troffen we een winkel voor tweedehands boeken. Helaas gesloten, maar in de etalage herkende ik een vergeelde foto. Het moest werk van Francesca Woodman zijn. Later ging ik terug, maar de eigenaar van de winkel was niet te vermurwen. Hij lag in de etalage om klanten te lokken…
In 2007 maakte Sophie Calle op de Biënnale van Venetië grote indruk met haar installatie Prenez Soin De Vous. Het werk in een Engelstalige versie vormt het middelpunt van een tentoonstelling in het De Pont museum te Tilburg. Het verrassende aan het werk van Sophie Calle is dat werkelijkheid en fictie op een natuurlijke wijze in elkaar overgaan. Je weet niet wat echt is, wat gemaakt is.
In de christelijke traditie heeft Maria Magdalena de eretitel gekregen van ‘Apostel der apostelen’. Minder bekend is dat zij ook een evangelie heeft geschreven. Het geschrift is eeuwenlang verborgen gebleven. Omdat een vrouw het had geschreven? Of omdat het niet strookte met gangbare geloofswaarheden? In de canon van het Nieuwe Testament werd het niet opgenomen. Binnen de officiële kerkgeschiedenis verdween het helemaal uit het gezichtsveld. Misschien allemaal redenen dat er slechts een deel van haar evangelie bewaard is gebleven. Tien van de negentien pagina’s ontbreken.